Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας - Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας
Αναζήτηση στο αρχείο εκδηλώσεων
Ιχνηλατώντας το “πολιτικό”
- Διάλεξη της Ελισάβετ Παπαλεξοπούλου με τίτλο "Ιχνηλατώντας το “πολιτικό”: Διανοούμενες και πεδία πολιτικής δράσης στον ελληνικό πολιτισμικό χώρο (1800-1830)"
- 18/03/2026 και ώρα 18:30
- αιθ. Πολυμέσων
Η Ελισάβετ Παπαλεξοπούλου είναι ιστορικός και ολοκλήρωσε τις διδακτορικές σπουδές της στο European University Institute στη Φλωρεντία. Είναι μεταδιδακτορική ερευνήτρια στο Εργαστήριο Πολιτικής Θεωρίας και Ιστορίας των Ιδεών του τμήματος Ιστορίας και Φιλοσοφίας της Επιστήμης στο ΕΚΠΑ. Ασχολείται με την Ιστορία των Ιδεών του 19ου αιώνα με έμφαση στο φύλο. Έχει αρθρογραφήσει για το θέμα σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά.
Περίληψη
Η συμβολή των γυναικών στον ελληνικό πνευματικό κόσμο των αρχών του 19ου αιώνα συχνά απουσιάζει από τις κυρίαρχες αφηγήσεις για τη διαμόρφωση της νεοελληνικής πολιτικής ζωής. Μέσα από τη διερεύνηση της ζωής και του έργου στοχαστριών που αυτοπροσδιορίζονταν ως Ελληνίδες, η παρούσα ανακοίνωση επιχειρεί την επανατοποθέτηση των πνευματικών εξελίξεων της περιόδου σε ένα ευρύτερο ερμηνευτικό πλαίσιο και φωτίζει λιγότερο ορατές μορφές πολιτικής δράσης. Η μετάφραση φιλοσοφικών και παιδαγωγικών κειμένων, η συγγραφή απομνημονευμάτων και αυτοβιογραφιών, και η συμμετοχή σε φιλελληνικές πρωτοβουλίες και δίκτυα, επέτρεψε σε γυναίκες των ανώτερων κοινωνικών στρωμάτων να συγκροτήσουν νέους τρόπους παρέμβασης στον δημόσιο λόγο της εποχής. Από την Ελισάβετ Μουτζάν-Μαρτινέγκου, που έζησε σε απομόνωση στο σπίτι της στη Ζάκυνθο, και την Ευανθία Καΐρη, που απέφευγε να υπογράφει τα έργα της, έως την Isabella Teotochi-Albrizzi, τη λεγόμενη «βασίλισσα των βενετσιάνικων σαλονιών», και τη Ρωξάνδρα Στούρτζα, έμπιστη του Ρώσου αυτοκράτορα, αναδύονται πολλαπλές «πατρίδες» σε διαφορετικούς γεωγραφικούς και κοινωνικούς χώρους. Στον πυρήνα αυτών των διαφορετικών εννοιολογήσεων βρίσκεται ο πολυσημικός χαρακτήρας του πατριωτισμού: η ελληνικότητα δεν αποτελούσε μια αποκλειστική ή μονοσήμαντη ιδιότητα. Μέσα από τις ιστορίες των λόγιων γυναικών, η πνευματική γενεαλογία της Ελληνικής Επανάστασης αναδεικνύεται ως πλουραλιστικό και πολυδιάστατο φαινόμενο.